De Kasai

Mart Hovens. In Nederland draait momenteel Félicité, de winnaar van de Zilveren Beer in Berlijn. De film gaat over een vrijgevochten en trotse Congolese. Om de kosten van de operatie voor haar zoon te betalen, zingt ze in een rauwe bar in Kinshasa. Ze wordt begeleid door de Kasai Allstars.

De Kasai is een streek in het zuiden van Congo en bestond tot voor kort uit 2 provincies: Oost- en West-Kasai. Inmiddels is het totale aantal provincies vergroot tot 26 en bestaat de Kasai uit 5 provincies. Tot voor kort werd er veel diamant gedolven. Nu zijn de mijnen uitgeput en er is niets anders voor in de plaats gekomen. De landbouw is verwaarloosd.

De mensen in de Kasai zijn arm. Ze zijn niet zo bezig met de politieke verwikkelingen. Vandaag te eten hebben, daar gaat het om. En morgen weer een huis hebben om in te wonen, als het vorige huis vernield is door de rebellen of de soldaten. En op langere termijn graag functionerende scholen voor de kinderen en gezondheidsposten voor de zieken.

Hun bescheiden wensen worden bemoeilijkt door de militairen, althans mensen in militaire uniformen. Zij hebben wapens en vallen de bevolking lastig. Ze willen geld. Boeren en handelaren verliezen zo hun karige winsten. In menige gevangenis in het hele land zijn gevangenen ontsnapt. Of heeft de overheid hen laten ontsnappen om de chaos te vergroten, zoals in Congo beweerd wordt. Er zijn militaire uniformen en wapens gestolen, dat is zeker.

De grote politiek interesseert de mensen hier niet. President Kabila zou eind 2016 af hebben moeten treden. Met een akkoord van de bisschoppen en de oppositie wist hij dat tot eind dit jaar te rekken. Maar dan moeten er snel verkiezingen komen, en daar lijkt het niet op. In de onrustige Kasai zijn de kiezers nog niet geregistreerd. Houdt Kabila het conflict in de Kasai en in de andere provincies in stand om de verkiezingen uit te stellen, of om de noodtoestand uit te kunnen roepen en als sterke man de macht te kunnen grijpen? We weten het niet, al doen er natuurlijk allerlei complottheorieën de ronde.

Het conflict in de Kasai wordt door Oxfam een Assepoester-crisis genoemd omdat het onbekend is in de rest van wereld. Het werd veroorzaakt door de lokale overheid die na de dood van een stamhoofd een regeringsgezinde opvolger wilde. De door de bevolking voorgedragen traditionele chef (Kamwina Nsapu) werd vermoord. De protesten, vooral van jongeren die hier überhaupt weinig perspectief in het leven hebben, liepen uit de hand door het zeer gewelddadige optreden van het leger. In totaal vielen er zo’n 3000 doden en zijn er tientallen massagraven ontdekt. De internationale gemeenschap raakte betrokken toen 2 VN-medewerkers onthoofd werden.

Er zijn inmiddels meer dan een miljoen mensen op de vlucht geslagen, naar buurland Angola of de wouden in. Congo heeft het hoogste aantal binnenlandse vluchtelingen van Afrika. In afwachting van hulp, bouwen de verdreven families in veiliger gebieden hutjes van takken en stro. Nieuw aangekomen vluchtelingen worden in deze hutjes of in de schoolgebouwtjes onderdak aangeboden.

In de Kasai wonen veel Baluba, van oudsher in de oppositie tegen de gevestigde macht in Kinshasa. In het hele land vinden demonstraties en stakingen (‘villes mortes’, dode steden) plaats. Vaak worden die met veel politiegeweld uit elkaar geslagen. Met in totaal tientallen doden tot gevolg. Hetgeen het verzet in de steden verhevigt.

Het verzet wordt verder aangewakkerd door de verslechterende economische omstandigheden. De Congolese franc is nog maar de helft waard vergeleken met een jaar geleden. Om die reden staken de artsen en onderwijzers. De benzine wordt schaars. En men weet hier goed hoe het regime van Kabila zich de laatste jaren verrijkt heeft. President Kabila heeft – volgens een analyse van het gerenommeerd persbureau Bloomberg – in 10 jaar al 15 miljard dollar vergaard.

Voor de Kasai worden in België fondswervingsacties gevoerd, oa door de Congolese diaspora en ontwikkelingsorganisatie Broederlijk Delen. Laatstgenoemde heeft – via haar Congolese partnerorganisaties – zaaigoed, keukengerei, zeildoeken en microkredieten beschikbaar gesteld. In Congo zelf is mijn vriend, dierenparkeigenaar André Kadima, druk met het inzamelen van de benodigde spullen: kleding, voedsel, zeep, medicijnen, keukengerei, meubels, speelgoed, en sport- en schoolmateriaal. Zijn stichting heeft al voor tienduizenden dollars aan goederen overgedragen aan de bisdommen waar de slachtoffers wonen.

Bookmark the permalink.

Comments are closed

  • Nu op Africa Web TV