Migratie binnen en buiten Afrika

Mart Hovens. Het voortdurende geweld en de ebola-epidemie in de provincie Noord-Kivu verjaagt veel mensen van hun huis. Meer dan 1 miljoen inheemse vluchtelingen zijn er nu, waarvan alleen al een half miljoen dit jaar. Onder hen ook vele vrouwen die verkracht zijn en in een veilige omgeving verder willen leven. Sinds vorige week, toen Denis Mukwege de Nobelprijs voor de Vrede won, heeft hun lot gelukkig wat meer internationale aandacht.

Mukwege wordt intussen genoemd als onafhankelijke interim-president, in het geval dat de verkiezingen weer uitgesteld worden. Het zal echter niet gemakkelijk zijn om van het repareren van vrouwen naar het repareren van een gigantisch land te gaan. De vele roofdieren om hem heen zullen het zo’n vreedzaam iemand ook niet gemakkelijk maken.
De oorlog in het oosten duurt voort. Het regime vindt dat de VN-Vredesmacht beter kan vertrekken want hun aanwezigheid heeft het geweld niet verminderd. De VN wil blijven en geeft het Congolese leger de schuld van het permanente geweld. ‘Hoe kan anders zo’n groot leger verliezen van een handvol rebellen?!’ President Kabila wordt ervan beschuldigd dat hij het geweld en de ebola in stand houdt om de verkiezingen weer uit te stellen.
De instabiele politieke en economische situatie doet veel rijke Congolezen het vliegtuig nemen naar België en Frankrijk. Helaas kunnen de minder bedeelde landgenoten dat niet. Nog afgezien natuurlijk van de reiskosten, geeft het Schengenhuis geen visa meer uit. In Nederland hoeven we dus niet bang te zijn voor Congolese vluchtelingen. Ze willen wel maar kunnen niet.
Wat wij de immigratiecrisis noemen moet natuurlijk niet zozeer de crisis in Europa zijn maar die in Afrika. Armoe en oorlog verdrijven de mensen van huis en haard. Zo is het altijd geweest en zolang de socio-economische ongelijkheid in de wereld niet verandert, zal het ook altijd zo zijn. Let wel, van de ruim 30 miljoen Afrikaanse vluchtelingen per jaar gaat maar een miniem deel naar Europa.
Onze minister van Migratiebeperking, pardon: van Buitenlandse Zaken, heeft nu geld over om de migratie uit Afrika tegen te gaan. Minister Blok heeft de grenslanden met de EU (de Maghreblanden) en de doorvoerlanden (de Sahellanden) steun toegezegd. Maar er zijn wat problemen. De steun wordt als paternalistisch ervaren, en doet de machthebbers teveel terugdenken aan de nare kolonialistische periode. Geen enkel land heeft nog toegezegd om opvang aan migranten te bieden.
De migranten worden door Europa als opportunistische gelukszoekers beschouwd en niet als potentiële arbeidskrachten met innovatieve ideeën. Blok en EU negeren het feit dat de migranten in Europa veel meer geld (remittances) naar Afrika terugsturen dan de beloofde steun hen biedt. Ook negeert Blok het feit dat o.a. via Nederlandse brievenbusmaatschappijen per jaar honderden miljarden dollars uit Afrika weggesluisd worden. Als Blok dit zou tegengaan, zouden deze landen meer in hun eigen economie kunnen investeren.
Maar de ironie – wel logisch vanwege de kosten – wil dat juist de inwoners van de economisch beter draaiende landen in Afrika als Ivoorkust, Senegal en Nigeria de meeste emigranten naar Europa kennen. Zij kunnen immers de prijs (zo’n 5000 dollar) van de oversteek betalen. Vluchtelingen uit armere landen als Niger, Tsjaad, Burkina en Congo komen niet verder dan de buurlanden.
In tegenstelling tot mensen, beweegt kapitaal zich volledig vrij door de wereld. Wat de bedrijven en aandeelhouders gegund wordt, zou ook aan de armen gegund moeten worden: zich volledig vrij door de wereld bewegen. Naïef, ik weet het. Armen maken geen beleid.

Bookmark the permalink.

Comments are closed.

  • Nu op Africa Web TV