Sterke bevolkingstoename in Ghana zet rem op economische groei

Jamila Akweley Okertchiri – IPS. Ghana kent een bevolkingstoename van meer dan 2 procent, minstens 700.000 extra mensen per jaar. Volgens experts brengt dit de voedselzekerheid en de economische groei van het land zwaar in het gedrang.

Paul Ayormah en zijn collega-landbouwers keren terug naar huis nadat ze een hele dag hebben helpen wieden op de maïsboerderij van een bevriende boer. “Morgen is het de beurt aan mijn boerderij”, zegt hij.

Sinds dit jaar pakken Ayormah en zijn collega’s uit Donkorkrom in het district Kwahu Afram Plains in de Oostelijke Regio het anders aan. Ze groeperen zich en reizen van de ene boerderij naar de andere om samen het land te bewerken. Ze hebben ook beslist om de mest van het vee te gebruiken om het land vruchtbaarder te maken. “We doen dit om de kosten te drukken”, zegt Ayormah.

40 zakken maïs
Ayormah is vader van vijf kinderen. Hij erfde de maïsboerderij van zijn vader en omdat hij enige kostwinner is, is zijn hele gezin afhankelijk van de opbrengst van zijn oogst.

In een goed seizoen kan hij veertig zakken maïs oogsten, die hij dan verkoopt in Koforidua, de hoofdstad van de Oostelijke Regio, voor gemiddeld 27 dollar (23,50 euro) per zak.

“Met het geld dat ik verdien onderhoud ik mijn gezin. Een van mijn kinderen zit in het hoger onderwijs, de rest in het middelbaar, en de jongste nog in de basisschool”, zegt hij. “Er is nauwelijks genoeg geld over voor het huishouden.”

Hij gelooft dat de oogst dit seizoen goed zal zijn, “al kan ik niet beloven dat het een topjaar wordt.”

Voedselzekerheid
De economie van dit West-Afrikaanse land is voor het grootste deel afhankelijk van landbouw, vooral van cacao, maar de Ghanese overheid heeft ook maatregelen genomen om de oogst van rijst, maïs en soja te stimuleren.

Volgens de Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN (FAO) gaat 52 procent van de werkkracht in Ghana naar landbouwactiviteiten, en die maken 54 procent uit van het bruto binnenlands product.

De landbouwsector bestaat voornamelijk uit kleinschalige boerenbedrijven (minder dan 1,2 hectare groot). Zij maken 60 procent uit van het totale aantal boerderijen. Ook zijn ze voor irrigatie voor het overgrote deel afhankelijk van de regen.

Planting for Food and Jobs
In april vorig jaar lanceerde president Nana Addo Dankwa Akufo-Addo het beleidsplan voor de landbouw, Planting for Food and Jobs, een vijfjarig programma dat het land naar grotere voedselzekerheid moet leiden. Op lange termijn wil Ghana de rekeningen voor de import van voeding tot een minimum kunnen beperken.

Het programma voorziet ook in subsidies voor meststoffen en andere benodigdheden zoals verbeterde zaden. Boeren die instappen in het programma kunnen ook genieten van een gespreid afbetalingsplan.

Droogte en legerrups
Ayormah stapte vorig jaar mee in het programma en had gehoopt dat het gebruik van chemische meststof zijn oogst en inkomen de hoogte in zou duwen. Maar uitgestelde regenval en een invasie van de legerrups deden hem bijna de helft van zijn productie verliezen.

“Met de opbrengst van dit jaar moet ik de overheid nog terugbetalen. De echte grote inkomsten zijn dus ten vroegste voor het jaar daarna, al wordt het ook best moeilijk omdat ik geen meststof van de overheid meer krijg.”

Een rapport van het ministerie van Landbouw over de resultaten na één jaar van het Planting for Food and Jobs-beleid bevestigt de negatieve impact van het uitblijven van de regen en de legerrupsenplaag op de maïsoogst in het land. Op dit moment wordt de legerrups bestreden met pesticiden en blijkt ze min of meer onder controle, al is nog steeds 20.000 hectare land aangetast.

Volgens de bevoegde minister, Owusu Afriyie Akoto, is de situatie ook voor boeren in andere delen van het land, vooral in de Noordelijke Regio, een potentieel gevaar met betrekking tot de voedselzekerheid van het land.

Moeilijke vragen stellen
De bevolkingsgroei op het hele Afrikaanse continent stijgt niet evenredig met de toename van de voedselproductie. In het geval van Ghana groeit de bevolking met meer dan 2 procent. Als niet wordt ingegrepen, acht de VN-Bevolking het mogelijk dat Afrika voor 90 procent zal bijdragen aan de wereldbevolkingsgroei tussen 2020 en 2100.

“Dit vormt een enorme bedreiging voor de voedselzekerheid”, zegt Hiroyuki Nagahama, ondervoorzitter van de Japan Parliamentarians Federation for Population (JPFP) bij de Asian and African Parliamentarians. “Volgens berekeningen van de FAO is het mogelijk om de verliezen in de landbouw te verminderen door beter boerderij- en productiebeheer. Maar economische principes dwingen ons ook om moeilijke vragen te stellen over de evolutie van de bevolking in Afrika in relatie tot de verwachte voedselproductie”, zegt Nagahama.

Volgens Rashid Pelpou, hoofd van Ghana’s Parlementaire Caucus rond Bevolking en Ontwikkeling, hebben naar schatting 1,2 miljoen van de 29,46 miljoen Ghanezen op dit moment problemen omdat ze niet aan voldoende voedsel geraken.

Nog eens twee miljoen meer mensen dreigen in dezelfde situatie te belanden. Volgens hem hebben de parlementariërs, als vertegenwoordigers van het volk, de verantwoordelijkheid om erop toe te zien dat budgetten en wetgeving zo worden opgesteld dat iedereen voldoende voedzaam voedsel kan krijgen.

Bevolkingsgroei zorgwekkend
In Ghana heeft de Nationale Bevolkingsraad (NPC) gewaarschuwd dat de huidige bevolkingsgroei van 2,5 procent hoog boven het algemene gemiddelde van 1,5 procent ligt. De raad noemt dit “een zorgwekkende trend”.

Leticia Appiah, directeur van de NPC, zegt dat de bevolkingsgroei dringend actie vereist omdat “de jaarlijkse groei met 700.000 tot 800.000 mensen alarmerend is”.

Appiah zegt dat wanneer mensen meer kinderen krijgen dan ze zich kunnen veroorloven, niet enkel het gezin zelf daaronder lijdt, maar ook de overheid omdat de sociale diensten onder te veel druk komen te staan.

“Het is nu al zo dat onze economie zich niet zo snel ontwikkelt als we zouden willen, en dan hebben we daarbovenop het grote aantal mensen dat ervan afhankelijk is. Het kleine inkomen dat uit landbouw wordt verworven moet met te veel mensen gedeeld worden en dat vertraagt onze economische groei en ontwikkeling.”

Reproductieve gezondheid
“We zullen moeten focussen op reproductieve gezondheid”, gaat ze verder.

Ook Nagahama haalt de bevolkingsgroei aan en zegt dat “het een mensenrecht is om zelf te bepalen hoeveel kinderen je wil. Maar het is de realiteit dat heel veel kinderen geboren worden na een ongewilde zwangerschap.”

“Om dit te voorkomen is het belangrijk dat wij, parlementariërs, ijveren voor wetgeving, fondsen en de implementatie van programma’s voor universele toegang tot reproductieve gezondheid, op manieren die cultureel aanvaardbaar zijn voor de bevolking”, zegt hij.

Volgens Niyi Ojoalape van VN-Bevolking in Ghana is er een sterke coördinatie door de overheid nodig. Ghana heeft een nationale bevolkingsstrategie uitgewerkt om het land naar welvaart te leiden, maar voor de implementatie ervan ontbreekt het al jaren aan politieke wil. Volgens Ojoalape komt die welvaart ernstig in het gedrang als een duurzame langetermijnvisie uitblijft.

Bookmark the permalink.

Comments are closed.

  • Nu op Africa Web TV